radek rak

Polska fantastyka i Radek Rak

Choć polska fantastyka w ostatnich latach ma się coraz lepiej, to trzeba przyznać, że dopiero wygrana przez Radka Raka Literackiej Nagrody Nike, sprawiła, że gatunek ten w końcu przeniknie na stale do mainstreamu. Polscy pisarze fantasy czy science fiction znani są na całym świecie, niemniej jednak jest wiele niezmiernie udanych książek, przez literackich recenzentów po prostu pomijanych. Bierze się to – poniekąd – ze stereotypowego myślenia o literaturze fantastycznej, które u wielu grup społecznych zdążyło przez lata narosnąć. Radek Rak swoją twórczością próbuje połączyć różnorodne gatunku i doprowadzić tym działaniem do pewnego kompromisu. Czy mu się uda?

Młode pokolenie w natarciu

Radek Rak to pisarz zaledwie trzydziestoparoletni (https://www.taniaksiazka.pl/autor/radek-rak). Jednak do dzisiaj wydał już wiele opowiadań oraz parę powieści. Za Baśń o wężowym sercu albo wtóre słowo o Jakóbie Szeli zdobył najważniejsze w Polsce wyróżnienie: Literacką Nagrodę Nike. To powieść, która wraca do przeszłości. Autor próbuje w niej wypełnić białe plamy w życiorysie Jakuba Szeli, przywódcy chłopów, niezwykle charyzmatycznej i złożonej postaci. Jednocześnie śledzenie życia Szeli jest tylko dla Raka jednym z motywów do tego, aby zastanowić się nad wpływem środowiska, które nas otacza na nasze przyszłe życie. Pisarz nie stawia w swojej książce żadnych jednoznacznych tez, po prostu, poprzez nienachalną narrację ukazuje nam wydarzenia i pozostawia ich interpretację wyłącznie czytelnikowi.

Rzeczywistość, której nie da się opuścić

Baśń o wężowym sercu albo wtóre słowo o Jakóbie Szeli to pod pewnymi względami smutna i przygnębiająca powieść. Jednak Rak i w kwestii generowanych przez swoje pisarstwo emocji, stawia na różnorodność. Dlatego też przez kolejne strony przewijają się fragmenty radosne, erotyczne, buchające ironią czy poczuciem humoru. A wszystko to oplecione w subtelnie poetycki język. Radek Rak pisze pięknie. Choć czasami, szczególnie, gdy czytelnik przeprawić się musi przez długie, rozbudowane opisy, jest styl może męczyć. Jeśli zaś interesują nas bardziej historie typowo fantastyczne, warto sięgnąć po wcześniejsze opowiadania Raka, które publikowane były, między innymi, w Nowej Fantastyce. Są to, chociażby: Ptaki nad Lublinem, Dziewczyna z kartofliska, Lilka czy najnowsza Kraina Piasku. A co z powieściami? W tej kategorii autor ma za sobą trzy przeprawy: Kocham cię, Lilith, Puste niebo oraz wspomnianą już wyżej Baśń o wężowym sercu albo wtóre słowo o Jakóbie Szeli.

Zdjęcie utworzone przez freepik - pl.freepik.com

Kim jest Radek Rak? Kilka słów o zdobywcy Literackiej Nagrody Nike 2020

Radek Rak to jedno z najgorętszych nazwisk w tym roku, zwłaszcza jeśli chodzi o literaturę fantastyczną. Młody pisarz nie jest wcale debiutantem, ale zrobiło się o nim głośno za sprawą Literackiej Nagrody Nike, którą otrzymał za powieść “Baśń o wężowym sercu albo wtóre słowo o Jakóbie Szeli”. Rak jest dopiero u progu kariery, jednak już teraz widać, że jest przed nim świetlana przyszłość.

Literackie początki

Przygodę z pisarstwem zaczął jeszcze za czasów szkolnych, jego pierwsze opowiadanie zostało opublikowane, kiedy był uczniem liceum. Wkrótce z jego twórczością mogli zapoznać się także czytelnicy Nowej Fantastyki, Lampy, Esensji czy Frazy. Radosław “Ajwenhoł” Rak pierwszą powieść wydał w roku 2014 – “Kocham cię, Lilith” opowiada o młodym kuracjuszu z sanatorium w Beskidzie Niskim. Historia niespodziewanie ewoluuje w opowieść nie tylko fantastyczną, ale i poruszającą trudny temat męskiej seksualności. Utrzymane w onirycznym tonie dzieło nie było jeszcze wybitne, ale zdradzało ogromny potencjał autora i ostrzyło apetyt na więcej.

W 2016 roku pisarz wyeksponował w “Pustym. niebie” tło historyczne. Akcję powieści osadził w Lublinie za czasów Brunona Schulza i ponownie oddał w ręce czytelników pozycję obyczajowo-fantastyczną. Przedstawił miasto w sposób tak magiczny, że aż wywołujący tęsknotę za latami, które dawno temu minęły.

Nowa nadzieja polskiej fantastyki

Powieść “Baśń o wężowym sercu albo wtóre słowo o Jakóbie Szeli” jest przełomem w karierze Radka Raka, który zapewne sprawi, że będziemy o nim słyszeć coraz częściej. Pisarz przedstawia w książce własną wizję życia tytułowego bohatera, który w historii zapisał się jako jeden z przywódców chłopskich podczas tzw. rabacji galicyjskiej. Jego prawdziwa biografia pozostaje w sferze domysłów, co dało ogromną swobodę Rakowi.

“Baśń…” jest ciekawą gawędą, zbiorem fantastycznie budowanych legend, które doskonale zapadają w pamięć. Widać, że autor bardzo dobrze czuje się w roli bajarza. To wyczucie przyniosło mu nie tylko wspomnianą wcześniej Literacką Nagrodę Nike, ale także kolejną nominację do Zajdla. W tym roku jest mocnym kandydatem do zdobycia statuetki, którą wznosili m.in. Andrzej Sapkowski oraz Robert M. Wegner. Miłośnicy polskiej fantastyki powinni bacznie przyglądać się twórczości młodego autora, bo wszystko wskazuje na to, że mamy do czynienia z nieprzeciętnym talentem. Zapewne nagroda Nike jeszcze go uskrzydli.

I pomyśleć tylko, że Radek Rak ze sklepu  internetowego taniaksiazka.pl wcale nie musiał zajmować się pisarstwem. Z wykształcenia i zawodu jest bowiem… weterynarzem!

Ludzie zdjęcie utworzone przez freepik - pl.freepik.com